Có một số loài - như loài cá nóc có thể sửa đổi - thay răng liên tục để sinh tồn. Tại sao con người lại không làm được như vậy. Nghiên cứu mới về cá nóc có thể dẫn đến những tiến bộ trong phương pháp điều trị nha khoa.
Có
một số loài - như loài cá nóc có thể sửa đổi - thay răng liên tục để
sinh tồn. Tại sao con người lại không làm được như vậy. Nghiên cứu mới
về cá nóc có thể dẫn đến những tiến bộ trong phương pháp điều trị nha
khoa.
Loài động vật nào có khả năng thay răng liên tục?
Nghiên
cứu mới tập trung xem xét sự phát triển răng cá hoá thạch - không thay
đổi suốt quá trình tiến hóa - cho thấy rằng sau khi mọc răng đầu tiên,
chương trình sửa đổi - thay răng vẫn được tiếp diễn để tạo thành một
"mỏ" đặc biệt và khác thường giống như mỏ chim vẹt.
Nghiên
cứu - đây là lần đầu tiên các nhà khoa học đã phân tích sự phát triển
của "mỏ" cá - cũng làm sáng tỏ quan điểm cho rằng sự tiến hóa không tạo
ra bước nhảy, vết cắn đặc trưng của nó đã được thay đổi từ bộ gen chịu
trách nhiệm cho sự phát triển răng và được bảo tồn hơn 400 triệu năm.
Trong tương lai, con người có khả năng mọc răng liên tục không?
Tiến
sĩ Gareth Fraser - Bộ môn Khoa học Động vật và Thực vật - Đại học
Sheffield - người đứng đầu dự án, cho biết: "Nó vượt xa loài cá và thậm
chí mới lạ về hình thái, chúng ta có thể sử dụng "mỏ" cá nóc như là một
mô hình cho hệ thống thay thế răng đơn giản - gồm bốn lần liên tục thay
răng tạo nên cấu trúc "mỏ".
Đó
là mối quan tâm lớn cho khoa học để hiểu được quá trình thay răng, để
hiểu các gen chi phối việc liên tục cung cấp răng và cơ chế bảo trì tế
bào gốc răng".
"Con
người chỉ thay răng của họ một lần, loài cá, đặc biệt là các nóc, có
thể được xem như là một mô hình mới để giúp chúng ta trả lời các câu hỏi
làm thế nào chương trình thay răng liên tục được duy trì trong suốt
cuộc đời?
Điều này sẽ giúp chúng ta hiểu tại sao con người đã mất tiềm năng thay
thế này, và hơn nữa, làm thế nào chúng ta có thể sử dụng kiến thức cơ
sở di truyền thay răng ở cá để cải tiến trong phương pháp điều trị nha
khoa.
"Cá
nóc là loại cá nhiều xương, nó cực kỳ đa dạng và chiếm gần một nửa
trong tất cả các loài động vật có xương sống. Nhóm này sử dụng một quá
trình bảo tồn rất cao để tạo thành một hàm giống như "mỏ" đặt biệt – cái
tạo thành răng trong tất cả các loài động vật có xương sống - trong
hàng triệu năm.
Các
nghiên cứu liệt kê sự phát triển răng trong suốt đời sống sinh trưởng
của cá nóc, từ sản phẩm răng ban đầu đến sự hình thành "mỏ" đặc biệt
của nó.
Các
nghiên cứu đã chỉ ra rằng cấu trúc kỳ lạ không xuất hiện từ đầu trong
quá trình phát triển phôi thai như động vật có xương sống hoàn chỉnh, mà
là bắt nguồn từ sự phát triển sửa đổi của răng thay thế sau khi hình
thành bộ răng ban đầu, xuất hiện như "răng cá bình thường".
Tiến
sĩ Fraser nói thêm: "Các cấu trúc "mỏ" được hình từ nhiều lớp của ngà
răng, xếp chồng lên nhau, mỗi lớp đại diện cho một chiếc răng thay thế
mới và có thể có hơn bảy lớp riêng biệt tạo thành "mỏ", với lớp mới tiếp
tục được hình thành để thay thế những hư hỏng do ăn uống gây ra.
"Chỉ
sau khi bắt đầu chương trình thay thế răng chỉ bốn trong số những chiếc
răng đầu tiên thế hệ mới và kỳ quái giống cấu trúc "mỏ" này xuất hiện.
Đây là một ví dụ về sự sao chép lại đặc điểm kỹ thuật của bộ công cụ di
truyền phát triển răng hướng tới nhiều khả năng thay thế và đặc trưng
bộ răng.
Cá
nóc là loại cá nhiều xương kỳ lạ nhất và gần đây đã trở thành mô hình
di truyền hữu ích cho dự án bộ gen của cá nóc gần như hoàn thành.
Hy
vọng nó sẽ cung cấp một hệ thống mô hình có giá trị đối với di truyền
học, bộ gen, khoa học y sinh và sự phát triển hiện nay, không đề cập đến
tầm quan trọng của nhóm này đến sự hiểu biết của chúng ta về sự tiến
hóa của hình thái mới và sự đa dạng động vật có xương sống.
